De buitenruimte opgefleurd

tekst Rudy Ligtenberg beeld Marco Boer

Kunstenaar Marco Boer uit Hendrik-ido-Ambacht treedt naar buiten. Letterlijk. Vanaf 21 mei hangen op verschillende openbare plekken in Hendrik-ido-Ambacht en Zwijndrecht werken van zijn hand.

De publieke ruimte kan best wat fleur gebruiken, bedacht Boer (1973), die zich heeft gespecialiseerd in de aquarelkunst. „Ik werk graag projectmatig. Na de expositie in mei 2012 in de Grote Kerk van Dordrecht met als thema ”De reis heeft het doel in zich” begon het eind 2012 weer te kriebelen: zou het niet mooi zijn als in Hendrik-ido-Ambacht en Zwijndrecht kunstwerken kwamen te hangen van karakteristieke plekken uit die plaatsen?”

Boer maakte een afspraak met de wethouders Floor van de Velde van Hendrik-ido-Ambacht en Elbert Vissers van Zwijndrecht om zijn plannen toe te lichten en er steun voor te krijgen. „Beiden vonden het idee prachtig om de buitenruimte op deze manier op te sieren. Er staan hier wel kunstwerken op rotondes en beelden in parken en dergelijke, maar afbeeldingen op openbare gebouwen hadden we nog niet. Uiteindelijk ben ik met beide gemeenten overeengekomen dat zij eigenaar, beheerder en onderhouder van de kunstwerken worden. Ze hebben bovendien elk een kunstwerk gesponsord.” Ook van het Drechtstedenbestuur ontving Boer een mooi bedrag omdat zijn kunstproject maatschappelijk een significante bijdrage levert.

Boer koos voor de plaatsen Hendrik-ido-Ambacht en Zwijndrecht omdat hier Weekblad De Brug verschijnt. „Om het project te kunnen verwezenlijken heb ik draagvlak onder de bevolking nodig. Ik heb daarom opnieuw contact gezocht met grafisch bedrijf Xebius, dat De Brug uitgeeft. In 2005 bracht Xebius al een serie kunstkaarten en kalenders uit van 12 door mij gemaakte aquarellen in sepia van prominente plaatsen uit Hendrik-ido-Ambacht. Het idee was nu om de lezers van het blad op te roepen locaties door te geven die in kenmerkend zijn voor Ambacht of Zwijndrecht, karakteristieke beelden van dit moment. ”

De oproep leverde veel respons op, zegt Boer. „De locaties die ik heb uitgekozen geven een representatief beeld van Hendrik-ido-Ambacht en Zwijndrecht. Het gaat om de Pietermankerk, de Kerkweg en het poortgebouw van de begraafplaats aan de Kerkstraat in Zwijndrecht en om het Perenlaantje, het Baxpark en de dominante treurwilg in het recreatiegebied Sandelingen Ambacht in Hendrik-ido-Ambacht. Ook de beide wethouders mochten een plek aanwijzen. Van de Velde koos voor het Waaltje in Ambacht en Vissers voor de watertoren in Zwijndrecht.

Maar Boer wilde het project graag verbreden. „Het leek me mooi om bij elke aquarel een gedicht te voegen dat zou aansluiten bij het beeld. Ook hiervoor heb ik het publiek ingeschakeld door in De Brug een gedichtenwedstrijd uit te schrijven. De Ambachtse dichteres Joke van der Ark hielp me om de uiteindelijke keuze te maken.”

De kwaliteit van de inzendingen was verrassend goed, constateerde Boer. „Bij de selectie hebben we wel gelet op toegankelijkheid; al te abstracte gedichten zouden hun doel voorbij schieten. Je zoekt met zo’n project de breedte, dat geeft draagvlak. Niet voor niets heet het: ”Door de stad, voor de stad”.” Gedichten met een uitgesproken christelijk karakter zaten er niet bij, al bevat het gedicht bij het Poortgebouw wel een subtiele verwijzing (zie kader). „De vraag ”Zijt ook gij bereid” staat ook op een gevelsteen in de poort, dus die heeft een functie. De kunstwerken komen in de openbare ruimte te hangen, de gedichten zijn niet bedoeld om een geloofsovertuiging uit te dragen. Maar voor die keus ben ik niet geplaatst”, zegt Boer.

De kunstwerken –van weersbestendig materiaal– met bijbehorende gedichten worden vanaf 21 mei permanent geëxposeerd in de openbare ruimte. „In Zwijndrecht is gekozen voor een fietsenstalling vlak bij het winkelcentrum. De welstandscommissie vindt het een nogal lelijk gebouw en ze zijn erg blij met de vier kunstwerken die er op komen te hangen.” In Hendrik-ido-Ambacht komen er twee op Sophiahal in de wijk Volgerlanden, één op de Ridderhal in het centrum en één op cultureel centrum Cascade. „De laatste wordt het grootst:

2 x 4 meter. Ik ben erg benieuwd hoe het overkomt als een kunstwerk zo sterk wordt uitvergroot. Het zal vast een vervreemdend effect hebben.”

Bij de kunstwerken komt een QR-code. Mensen met een smartphone kunnen luisteren naar het bijbehorende gedicht, dat wordt voorgedragen door de maker op één van de acht locaties die het betreft.

Boer hoopt dat zijn kunstwerken „een impuls te geven aan het welbevinden op cultureel vlak in de gemeente”, zoals hij het netjes verwoordde in zijn businessplan. „Ik wil de openbare ruimte graag meerwaarde geven. Zelf heb ik deel uitgemaakt van een kunstcommissie en dan voel je het spanningsveld: moeten we veel geld uitgeven aan kunst waarop de burger niet zit te wachten? Ik hoop dat ik met mijn aquarellen veel mensen een plezier doe. Met mijn aquarellen laat ik zien: dit is Hendrik-ido-Ambacht, dit is Zwijndrecht, wees er trots op.”